Οι Ήρωες της Θράκης.....1821

 Μέρος Β΄

 ......Όλες οι σημαντικές μάχες και τα ηρωικά κατορθώματα συνέβαιναν στο Μωριά, στη Ρούμελη, σε λίγα νησιά και το πολύ μέχρι την Ήπειρο;
Από εκεί και πάνω δεν υπήρχε Ελλάδα και Έλληνες, ή δεν ήταν σκλαβωμένοι στους Οθωμανούς ;;;
Κατά την έναρξη της επανάστασης στο Μωριά οι Τούρκοι με αρχηγό τον σουλτάνο Μαχμούτ Β! κήρυξαν ιερό πόλεμο κατά των Ελλήνων και η Θράκη μια και βρισκόταν στο κατώφλι της Κωνσταντινούπολης πρώτη πλήρωσε και πάλι με  συλλήψεις, αποκεφαλισμούς και απαγχονισμούς, φωτιές, αρπαγές. 
Οι Θρακιώτες όμως δεν το βάζουν κάτω.  Άλλωστε είναι γνωστό  ότι οι Έλληνες της  Θράκης από τα πρώτα χρόνια της σκλαβιάς είχαν αρχίσει να προετοιμάζονται πνευματικά και ψυχικά για τη διεκδίκηση του δικαιώματος της ελευθερίας. 
Δημιουργήθηκαν εστίες απ όπου αναδείχτηκαν πνευματικές προσωπικότητες και άξιοι λειτουργοί της Εκκλησίας και της  Εθνικής μας παιδείας που στήριξαν και καλλιέργησαν την Εθνική ιδέα και ενέπνευσαν την ηρωική απόφαση του αγώνα και της θυσίας.

Ο Θεόκλητος Πολυείδης, Αρχιμανδρίτης από την Αδριανούπολη, ήταν από τους πρώτους που ονειροπόλησε την Ανάσταση του Γένους και ήταν επικριτής της ραγιάδικης αντίληψης και πρωτεργάτης της αφύπνισης.Άνθρωπος με μεγάλη μόρφωση, φύση ενθουσιώδη και ποιητική, περιηγήθηκε την Ευρώπη 70 χρόνια πριν από το Ρήγα Φεραίο και ενημέρωσε τους λαούς για το Ελληνικό ζήτημα καλλιεργώντας το επαναστατικό και φιλελληνικό πνεύμα. Στο πολυθρύλητο βιβλίο του ο «Αγαθάγγελος» με τους περίφημους χρησμούς, προέλεγε τη μελλοντική απελευθέρωση του σκλαβωμένου  Γένους. Τα λόγια των χρησμών του ήταν θούριο σάλπισμα της Ελευθερίας. 
Αυτές τις προφητείες μοίραζε αργότερα ο Ρήγας Φεραίος με τον εμπνευσμένο θούριο του.
                  
Στα 1814 ιδρύεται η Φιλική εταιρία από τους Ξάνθο, Σκουφά και Τσακάλωφ. 
Το τέταρτο μέλος της ήταν ο Θρακιώτης Αντώνιος Κομιζόπουλος από την Φιλιππούπολη, έμπορος στη Μόσχα, τον οποίο ο Εμμανουήλ Ξάνθος στα απομνημονεύματά του τον χαρακτηρίζει «Χρηστοήθη και Έντιμον» .
Ο Κομιζόπουλος σε όλη τη διάρκεια του αγώνα συνέβαλε υλικά και ηθικά.
Από τα βασικά στελέχη της φιλικής εταιρίας, δόθηκε ιδιαίτερη προσοχή στην οργάνωση του παραρτήματος της Αδριανούπολης, όπου πραγματοποιούσε συχνές επισκέψεις ο Εμμανουήλ Ξάνθος. Οι συναντήσεις των φιλικών γίνονταν στο σπίτι του Αμιρά κοντά στη Μητρόπολη. 
Η φιλική εταιρία είχε απλώσει τα δίχτυα της σε όλη τη Θράκη. 
Η Κωνσταντινούπολη και η Αδριανούπολη ήταν τα κέντρα των Φιλικών.  
Η Φιλιππούπολη και η Αίνος το οικονομικό και πνευματικό κέντρο πάνω στο οποίο στερεώθηκε η επανάσταση.  
Εάν οι  Έλληνες  έμποροι της Δύσης και του Βορρά εκυοφόρησαν την επανάσταση του 21, και οι Έλληνες της Οδησσού την εγέννησαν οι Ελληνες της Θράκης την
εθήλασαν, Φιλήμων Ιωάννηςγράφει ο ιστορικός Ιωάννης  Φιλήμων στο «Δοκίμιο παρά της Φιλικής Εταιρείας»
και απαριθμεί 700 ονόματα φιλικών από τα οποία τα 31 ήταν Θρακιώτες  που με το όραμα της ελεύθερης  πατρίδας εδόθησαν ψυχή τε και σώματι εις τον Αγώνα.  
Μεταξύ των σπουδαιότερων Αδριανουπολιτών φιλικών και μαχητών αξιομνημόνευτοι είναι οι: Σωτήριος Κώκιας, Δημήτριος Χατζηστάνου, και Δημήτριος Λέτζογλου.
Ακόμη μέλη της φιλικής εταιρίας στην Οδησσό ήταν και οι Θράκες αδελφοί Κυριάκος, Σταμάτης και Αλέξανδρος Κουμπάρης από τη Μεσημβρία.  
Ο Κουμπάρης προπαρασκεύασε με το δικό του πλοίο τη διάσωση του Πατριάρχη κατά τις φοβερές εκείνες μέρες του διωγμού των Χριστιανών στην Πόλη.

Ο Πατριάρχης Γρηγόριος ο Ε΄ αρνήθηκε να φύγει και είπε το ιστορικό « Αμεινον ένα υπέρ των πολλών απωλέσθαι» ( Είναι προτιμότερο  να χαθεί ένας για χάρη των πολλών). Στις σφαγές που ακολούθησαν, με τα πλοία του και τα χρήματά του ο Κουμπάρης έσωσε αμέτρητους με κίνδυνο της ζωής του. Μεταξύ αυτών και τις οικογένειες της Ευφροσύνης Μουρούζη, του Πρίγκηπος Κωνσταντίνου Μουρούζη κ.ά. όπως το γνωρίζουμε από τις ενυπόγραφες επιστολές. Επίσης τις οικογένειες των Προκρίτων του Φαναρίου και όσους κινδύνευαν. Όταν προδόθηκε για τη δράση του αυτή, αναγκάστηκε να καταφύγει με την οικογένεια του στη Ρωσία, εγκαταλείποντας κινητή και ακίνητη περιουσία καθώς και το εμπόριο του.
Στα βασικά στελέχη της Φιλικής εταιρίας συγκαταλέγεται και ο μεγαλέμπορος της Φιλιππούπολης Γρηγόριος Μαρασλής, στο σπίτι του οποίου πραγματοποιούνταν συχνές συσκέψεις των μυημένων μελών. Πολλοί μυημένοι νέοι της Μεσημβρίας και άλλοι Θρακιώτες, κατατάχτηκαν στον Ιερό Λόχο του Αλέξανδρου Υψηλάντη, συμμετείχαν στα επαναστατικά γεγονότα και βρήκαν τραγικό θάνατο στο Δραγατσάνι.

Άλλοι φιλικοί και συνάμα αγωνιστές ήταν:
Ο Γεώργιος Παπάς, ή Κούρτογλου συμμετείχε στο πλευρό του Αλέξανδρου Υψηλάντη στις μεγάλες μάχες στο Σκουλένι ενώ αργότερα πολέμησε και στη Νότιο Ελλάδα. Στο  Σκουλένι έχασαν τη ζωή τους και τα πέντε αδέλφια του Κούρτογλου.. Ο Γιάννης Καραγιάννης από τα Μάλγαρα οδήγησε 1500 Θρακιώτες στη Μολδαβία και ενώθηκαν με τον Αλέξανδρο Υψηλάντη. Ο Κάρπος Παπαδόπουλος από την Αδριανούπολη υπηρέτησε στο σώμα του Οδυσσέα Ανδρούτσου με τον βαθμό του λοχαγού και έφθασε στο βαθμό του αντισυνταγματάρχη. Θρακιώτες και Θρακιώτισες βρίσκονται και αγωνίζονται στο πλευρό των πολιορκημένων  Μεσολογγιτών. Ο Παναγιώτης Μποχόρης από την Αδριανούπολη, ο Χατζηγιώργης Δημήτριος έφθασε στο βαθμό του αντιστρατήγου και η Μαριγώ Σαράφη από τα Ταταύλα της πόλης χαρακτηρίζεται σήμερα ως η Ματα Χάρη της εποχής εκείνης. Ο Δημήτρης Βούλγαρης κατατάχτηκε στο Σώμα του Γκούρα, στη Στερεά Ελλάδα και έλαβε μέρος στην πολιορκία της Ακρόπολης. Ο Νικόλαος Μισιρλής, συγκρότησε δικό του σώμα από Θράκες και πήρε μέρος στις μάχες της Πελοποννήσου.

Ο Μεγάλος διδάσκαλος του Γένους Γεώργιος Γεννάδιος από τη Σηλυβρία της Ανατολικής Θράκης, με τη θερμή του πατριωτική διδασκαλία αναβίωσε με τους Ελληνόπαιδες στο Δραγατσάνι τον Ιερό Λόχο των Θηβαίων.

Ένας από τους Θρακιώτες που επέζησε μετά τη μάχη, ήταν ο Εθνικός ευεργέτης Κωνσταντίνος Ξενοκράτης από το Σαμάκοβο της Ανατολικής Θράκης.

Κείμενο ομιλίας Του κ. ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ Θ. ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΥ
Προέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Θρακικών Σωματείων

Share